Sociale Innovatie

Wat is sociale innovatie?

Complex maatschappelijk vraagstuk? “Niet mijn pakkie an, probleem van de overheid.” Waar tot een aantal jaar geleden werd gedacht dat de overheid (en het bedrijfsleven) alleen verantwoordelijk zijn voor het aanpakken van dit soort vraagstukken, wordt vandaag de dag telkens meer de burger betrokken. Sociale innovatie (en dan vooral de term en de aandacht die ervoor is ontstaan) is opgekomen omdat de samenleving in de twintigste eeuw ontdekte dat er sterkere sociale systemen nodig zijn om echt tot vernieuwing te komen. De Europese Commissie heeft in 2013 de definitie van Sociale Innovatie als volgt vastgelegd: "Sociale innovatie is de ontwikkeling en implementatie van nieuwe ideeën (producten, diensten en modellen) om aan de sociale behoeften te voldoen en het creëren van nieuwe sociale relaties of samenwerkingsverbanden". Dit is belangrijk in een wereld waar maatschappelijke vraagstukken steeds complexer worden door verschuivingen tussen bevolkingsgroepen. Denk bijvoorbeeld aan eenzaamheid, schuldproblematiek, armoede of verschillen in maatschappelijke opvattingen. Om deze wicked problems aan te pakken is een andere, sociaal sterkere, aanpak nodig. Met relevante oplossingsrichtingen als gevolg.

Sociale innovatie gaat in essentie over samenwerking tussen bevolkingsgroepen uit verschillende disciplines, met uiteenlopende achtergronden en met een breed scala aan kennis waarbij op een gelijkwaardige manier wordt samengewerkt om tot een vernieuwende aanpak te komen zodat sociaal complexe vraagstukken efficiënt aangepakt kunnen worden. De structuur is non-hiërarchisch, vindt plaats binnen een open netwerk en werkt continu toe naar verbinding. Hierdoor is sociale innovatie zowel goed voor de gehele samenleving, de eigen organisatie, als voor het welzijn van de individuen. Sociale innovatie zorgt voor een sterke(re) samenleving en geeft verschillende partijen handelingsperspectief binnen een solide sociaal (eco-)systeem.

Belangrijk is dat sociale innovatie bij een complex maatschappelijk vraagstuk niet uitgaat van één probleemeigenaar of initiatiefnemer, maar denkt in samenwerkingen waarbij alle partijen in gelijk opzicht verantwoordelijk zijn in het aanpakken van het vraagstuk.



Sociale Innovatie door Afdeling Buitengewone Zaken

Wat is het effect van Sociale Innovatie?

Dat sociaal innoveren een mooie aanpak heeft staat buiten kijf, maar wat levert het eigenlijk op? We hebben het voor je op een rijtje gezet:

  • Een verbeterde sociale cohesie, sociaal vangnet of middelen waardoor bevolkingsgroepen beter zelfredzaam zijn of handelingsperspectief hebben.
  • Het activeert en mobiliseert alle relevante partijen die in meer of mindere mate belang hebben bij het aanpakken van een complex maatschappelijk vraagstuk. Daarnaast brengt het ook in kaart wie deze relevante partijen zijn.
  • Het zorgt voor een flexibele samenstelling, waarbij per situatie eenvoudig geschakeld kan worden omdat het onafhankelijk, gedecentraliseerd en non-hiërarchisch is.
  • Heeft zowel effect op de samenleving als geheel als op het (deelnemende) individu.
  • Zorgt voor verbeterde sociale relaties, verhoudingen en samenwerkingsverbanden
  • Zorgt voor een mensgerichte aanpak waardoor het vraagstuk aangepakt wordt in de leefwereld in plaats van de (abstracte) systeemwereld. Hierdoor hebben aanpakken en oplossingsrichtingen vaak meer sociale impact en is er minder kans op falen.

    Wat kan Afdeling Buitengewone Zaken hierin betekenen?

    Het goed laten verlopen van sociale innovatie is niet eenvoudig. Er is kennis en ervaring voor nodig om te begrijpen hoe je partijen bij elkaar brengt en hoe je vrijheid creëert, maar niet je strategieën en doelen uit het oog verliest. Bij A/BZ hebben we de expertise in huis om sociale innovatie efficiënt te laten verlopen. We helpen met het opzetten van het traject, dragen relevante methodes aan, zorgen voor nieuwe vaardigheden bij alle betrokkenen en zorgen voor het experimenteren met oplossingsrichtingen.